Sobanukirwa indwara Anemia /kubura amaraso
Anemia n’indwara ibaho iyo amaraso adafite hemoglobine ihagije cyangwa utugingo tw’amaraso atukura (red blood cells) twagabanutse. Ibi bigatuma umubiri utakira umwuka wa oxygen uhagije.
Ibimenyetso bya anemia
Harimo gucika intege vuba, kuzungera umutwe, kugira uruhu rwera cyane (cyangwa rwahindutse), guhumeka nabi cyangwa vuba, gutara k’umutima cyane no kubabara umutwe.
Ibitera anemia
Kubura ubutare (fer/iron) mu mubiri, kubura vitamini nka B12 na folic acid, gutakaza amaraso (nko kuva cyane mu mihango cyangwa impanuka), indwara z’igihe kirekire nka malaria.
Uko anemia ivurwa
Biterwa n’icyayiteye: Kubura fer uhabwa imiti ya fer no kurya ibirimo fer.
Kubura vitamini: uhabwa vitamini (B12, folic acid)
Gutakaza amaraso: kuvura igituma umuntu ava amaraso.
Mu bihe bikomeye, ushobora kongererwa amaraso.
Uko anemia yirindwa
Kurya indyo yuzuye irimo imboga rwatsi (nk’imboga z’ibabi), ibishyimbo, ibinyampeke, inyama n’amagi, imbuto (nk’indimu, amacunga).
Kwirinda indwara zituma umuntu atakaza amaraso (nko kwivuza malaria hakiri kare).
Abagore batwite bafata inyunganiramirire (fer na folic acid)
Kwipimisha hakiri kare igihe umuntu afite ibimenyetso
Ibiryo bikungahaye kuri fer (iron)
Ibishyimbo, soya, imboga rwatsi (nk’isombe, dodo, epinari), nyama zitukura (inka, ihene), umwijima (foie) ukungahaye cyane kuri fer n’ amagi.
Ibiryo bikungahaye kuri vitamini C bifasha umubiri gufata neza fer harimo amacunga, indimu, inanasi n’imyembe.
Inkuru yakozwe hifashishijwe AI.
